Publikacje

BADANIE: Górnicy niechętni zmianom na Śląsku

20 maja 2021, 09:58 /
BADANIE: Górnicy niechętni zmianom na Śląsku

Jak wynika z badań przeprowadzonych przez Kantar na zlecenie Instytutu Jagiellońskiego prawie dziewięciu na dziesięciu górników (88%) nie chce odejścia od wydobycia węgla na Śląsku. Stanowisko to podziela jedynie 67% mieszkańców regionu niezwiązanych z górnictwem.

 

Transformacja sektora energetycznego i stopniowe wygaszanie wydobycia węgla to jedno z najważniejszych wyzwań polskie rządu. W wyniku negocjacji pomiędzy pełnomocnikiem rządu ds. transformacji spółek energetycznych i górnictwa węglowego a przedstawicielami związków zawodowych górników wypracowano rozwiązanie zakładające stopniowe wygaszanie wydobycia węgla w większości zakładów na terenie Polski.

Wyniki badań przeprowadzonych metodą wywiadów bezpośrednich wspieranych komputerowo (CAPI) przez Kantar w dn. 1-30.04.2021 na próbie 600 mieszkańców miejscowości górniczych (Rudy Śląskiej, Brzeszcza, Rybnika, Jastrzębia, Bierunia, Libiąża, Mysłowic i Czechowic Dziedzic) w tym 150 górników, 150 partnerów górników i 300 mieszkańców (niezwiązanych z górnictwem) wskazują na to, że przygotowywane porozumienie pozostaje w konflikcie z przekonaniami śląskich górników.

Odejście od węgla. Większość (88%) badanych górników nie chce odejścia od wydobycia węgla na Śląsku. Większość z nich (64%) nie zgadza się z potrzebą transformacji energetycznej kraju (dostrzega ją 27% z nich). Zdaniem górników dalsze wydobycie węgla może być opłacalne pod warunkiem wdrożenia odpowiednich metod zarządzania kopalniami (97%) wdrożeniem czystych technologii węglowych takich jak zgazowywanie czy sekwestracja (88%). Prawie dwie trzecie respondentów (63%) jest przekonana, że zamknięcie polskich kopalń doprowadzi do ich przejęcia przez zagranicznych inwestorów.

Preferencje polityczne. Rozbieżność w postrzeganiu procesu transformacji górnictwa i energetyki przekłada się na wskaźniki zaufania do polityków i liderów społecznych. Mimo że największy odsetek górników (21%) oddałby swój głos na Prawo i Sprawiedliwość to na drugim miejscu uplasowała się Polska 2050 Szymona Hołowni, która może liczyć na poparcie 20% górników. Koalicja Obywatelska może liczyć na 11%, a Konfederacja na 8% głosów górników. Najwyższym zaufaniem wśród górników cieszą się kolejno: Szymon Hołownia (21%), Mateusz Morawiecki (15%), Beata Szydło (14%) i Jarosław Kaczyński (13%). Arturowi Soboniowi, pełnomocnikowi rządu ds. transformacji spółek energetycznych i górnictwa węglowego ufa tylko 3% górników.

Ocena przygotowania do zmiany zawodu. Silna niechęć do transformacji jest prawdopodobnie podyktowana lękiem przed zmianą. Aż 62% badanych górników obawia się utraty pracy. 91% oczekuje wsparcia w przypadku potrzeby zmiany miejsca pracy, a prawie połowa z nich (47%) uważa, że ich kwalifikacje zawodowe nie stwarzają możliwości na otrzymanie pracy poza górnictwem. Samoocena jest silnie zależna od wieku badanych górników. Z twierdzeniem „moje kwalifikacje stwarzają możliwość pracy poza górnictwem” zgadza się 71% górników w wieku 18-29 lat, 40% górników w wieku 30-39 lat i tylko 30% czterdziestolatków.

Górnicy a inni mieszkańcy Śląska. Co ciekawe poglądy górników znajdują tylko częściowe odzwierciedlenie w opiniach mieszkańców Śląska niezwiązanych z przemysłem wydobywczym. Obawę o utratę pracy podziela tylko 24% z nich. Za wsparciem dla górników w przypadku konieczności zmiany pracy jest 79% badanych mieszkańców Śląska, a przeciwko odejściu od wydobycia węgla 67% (w stosunku do 88% górników).

  1. Raport dotyczący jest możliwy do pobrania: tutaj.
  2. Wyniki badań (infografiki) są możliwe do pobrania: tutaj.